Κεντρικό χαρακτηριστικό των παρεμβάσεων της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ στην Ευρώπη είναι η ενίσχυση των πολιτικών σύγκλισης. Θεωρούμε απαράδεκτο, ιδιαίτερα σε περίοδο κρίσης, να διαμορφώνεται, αντί για σύγκλιση, απόκλιση και, ειδικότερα, διεύρυνση των κοινωνικών ανισοτήτων
Οι έννοιες δημοκρατία, ειρήνη, ανάπτυξη και σύγκλιση είτε έχουν παραβιαστεί, είτε έχουν ακυρωθεί, είτε βρίσκονται σε δοκιμασία από τις πολιτικές που αναπτύσσονται στον άξονα της λιτότητας και της εσωτερικής υποτίμησης. Η Ευρώπη δοκιμάζεται από τη δογματική προσήλωση της συντηρητικής Γερμανίας σ’ αυτές τις πολιτικές και από την εμμονή της να επιβάλει την ηγεμονία της στην Ε.Ε.
Η σημερινή κρίση στην Ευρώπη οφείλεται στην παραβίαση αυτών των αρχών, αλλά και στην κρίση στρατηγικής της Ε.Ε.
Το μεγάλο ερώτημα που παραμένει αναπάντητο είναι ποιος είναι ο ρόλος της Ευρώπης στον κόσμο.
Αντί για την ανάπτυξη μιας πολυδιάστατης και αυτόνομης εξωτερικής πολιτικής, αντί για την επικράτηση μιας πολιτικής για την ειρήνη, τη συνεργασία, την αλληλεγγύη και την ανάπτυξη των χωρών, εμφανίζεται όχι μόνο κατακερματισμός με βάση προτεραιότητες κάθε κράτους - μέλους, αλλά και επιθετικότητα η οποία ενθαρρύνει την εμφάνιση πολεμικών εμπλοκών. Αυτά οδηγούν στην ανοχή και τη συνεργασία με κυβερνήσεις όπου συμμετέχουν φασιστικά μορφώματα.
Ο ΣΥΡΙΖΑ εργάζεται και θα συνεχίσει να αγωνίζεται για ένα ρόλο της Ευρώπης στον κόσμο που θα υπαγορεύεται από αυτόνομη και πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική, από πολιτική ειρήνης και αλληλεγγύης.
Ο ΣΥΡΙΖΑ θεωρεί ότι οι διαφορές ανάμεσα στα κράτη πρέπει να επιλύονται με την πολιτική διπλωματία και όχι με τα όπλα. Κάθε πρωτοβουλία πολεμικών επεμβάσεων σε τρίτες χώρες μάς βρίσκει αντίθετους. Ειδικότερα, με τη Ρωσία και τις χώρες του BRICS απαιτείται ένα σύμφωνο για τη συνεργασία και την ανάπτυξη, καθώς ο κύκλος των αναπαραγόμενων αντιπαλοτήτων και των κυρώσεων δημιουργεί αλυσιδωτά αρνητικά φαινόμενα στους λαούς και των δύο πλευρών και αποτελεί απειλή για τη σταθερότητα στον κόσμο.
Στο πεδίο της δημοκρατίας τα μεγάλα ελλείμματα αντί να μικραίνουν διευρύνονται.
Η Χάρτα Δημοκρατικών Δικαιωμάτων, ιδιαίτερα για τις χώρες που βρίσκονται σε Μνημόνια, παρά το γεγονός ότι αποτελεί πρωτογενές δίκαιο της Ε.Ε., έχει παραβιαστεί από τα όργανα και τους θεσμούς της Ε.Ε. Δηλαδή από τους ίδιους τους θεματοφύλακές της.
Τα εθνικά κοινοβούλια αποτελούν παθητικούς θεατές των νομοθετικών πρωτοβουλιών και βρίσκονται σε απροσπέλαστη απόσταση από τους πολίτες της Ευρώπης.
Η «Πρωτοβουλία Πολιτών» ως θεσμός ακυρώνεται αν το αίτημά της δεν είναι αρεστό στα Ενωσιακά Όργανα.
Η οικονομική πολιτική που αναπτύσσεται στο έδαφος του ευρωπαϊκού νεοφιλελευθερισμού δημιουργεί κοινωνικούς αυτοματισμούς, φέρνοντας σε σύγκρουση κοινωνικές ομάδες στις χώρες της Ε.Ε. Ακόμη, ενθαρρύνει εθνικές αντιπαλότητες και εθνικούς ανταγωνισμούς που ενισχύουν τα ευρωσκεπτικιστικά, ακροδεξιά και φασιστικά φαινόμενα μέσα στην Ε.Ε.
Η οικονομική διακυβέρνηση της ζώνης του ευρώ χαρακτηρίζεται από έλλειμμα δημοκρατίας . Σε συνδυασμό με το σύμφωνο σταθερότητας, το οποίο έχει αποκληθεί «κορσές» για τις οικονομίες των κρατών - μελών, αποτελούν την πηγή της στασιμότητας, της ανεργίας και του αποπληθωρισμού στον οποίο βρίσκεται το ένα τρίτο των χωρών της Ε.Ε.
Η αδιανόητη μείωση του προϋπολογισμού της Ε.Ε. έρχεται να συμπληρώσει τις αρνητικές συνέπειες στην απασχόληση και την κοινωνική συνοχή.
Οι μεγάλες διακηρύξεις για τη σύγκλιση παραμένουν κενό γράμμα όσο η Ε.Ε. θα παραμένει δογματικά προσηλωμένη στη λογική της λιτότητας.
Το δυστύχημα για τη χώρα μας είναι ότι καμιά μέχρι σήμερα ελληνική κυβέρνηση δεν σήκωσε το ανάστημά της απέναντι σ’ αυτές τις πολιτικές, καμιά ελληνική κυβέρνηση δεν επιδίωξε να συγκροτήσει συμμαχίες για την αλλαγή αυτών των πολιτικών και την αποτροπή των φαινομένων ανθρωπιστικής κρίσης που βιώνει με τραγικό τρόπο ο λαός μας.
Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ σηματοδοτεί μια μεγάλη αλλαγή στην ευρωπαϊκή πολιτική της Ελλάδας.
Θα μπορούσαμε επιγραμματικά να την αποτυπώσουμε ως εξής:
«Για τη δημοκρατία, την ειρήνη, την ανάπτυξη και τη σύγκλιση»
Ο ΣΥΡΙΖΑ θα εργαστεί:
* Για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων όλων των Ευρωπαίων πολιτών και για τη σύνταξη μιας νέας, σύγχρονης Χάρτας Δημοκρατικών Δικαιωμάτων.
* Για διεύρυνση του ρόλου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και ανάθεση νομοθετικής πρωτοβουλίας σ’ αυτό.
* Για την ενίσχυση του ρόλου των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων ως συστατικών του ευρωπαϊκού πολιτικού συστήματος.
* Για την ουσιαστική συνεργασία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με τα εθνικά κοινοβούλια.
* Για την αναβάθμιση του ρόλου των Περιφερειών και των αντίστοιχων ενωσιακών οργάνων.
* Για την αναβάθμιση του θεσμού της «Πρωτοβουλίας Πολιτών» με πανευρωπαϊκά δημοψηφίσματα.
* Για μια νέα μεταναστευτική πολιτική.
Κεντρικό χαρακτηριστικό των παρεμβάσεών μας είναι η ενίσχυση των πολιτικών σύγκλισης. Θεωρούμε απαράδεκτο, ιδιαίτερα σε περίοδο κρίσης, να διαμορφώνεται, αντί για σύγκλιση, απόκλιση, και ειδικότερα, διεύρυνση των κοινωνικών ανισοτήτων.
Προς την κατεύθυνση αυτή θα εργαστούμε για τη θεαματική αύξηση του προϋπολογισμού της Ε.Ε. και φυσικά, για οικονομική διακυβέρνηση θεμελιωμένη στη δημοκρατία, την ανάπτυξη και τη συνεργασία για το σύνολο των λαών της Ε.Ε.
Προϋπόθεση για τη δημοκρατία και την ανάπτυξη αποτελεί η ενίσχυση του ρόλου των συλλογικών διαπραγματεύσεων.
Στον αντίποδα της δημοκρατίας και με κεντρικό χαρακτηριστικό την ενίσχυση των πολυεθνικών και του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου έναντι της δημοκρατίας βρίσκουμε τις προωθούμενες συμφωνίες της CETA και TTIP. Η λογική τους συγκρούεται με τον πολιτικό πολιτισμό που έχουν κατακτήσει οι λαοί της Ευρώπης. Η επιδίωξη να προωθηθούν ως απλές εμπορικές συμφωνίες, προκειμένου να παρακαμφθούν το ευρωπαϊκό και τα εθνικά κοινοβούλια, αποτελεί μια πρακτική που παραβιάζει τους δημοκρατικούς κανόνες. Η ελάχιστη προϋπόθεση για τις συμφωνίες αυτές είναι να θεωρηθούν μεικτές, δηλαδή συμφωνίες που επηρεάζουν όχι μόνο το εμπόριο, αλλά θεσμούς, και ως εκ τούτου επιβάλλεται να περάσουν από την έγκριση των εθνικών κοινοβουλίων.
Είναι αυτονόητο ότι η εφαρμογή των πολιτικών της τρόικας είχε καταστροφικές συνέπειες που ήδη εκτεταμένα έχουν αναφερθεί και τις οποίες πολύ καλά γνωρίζει ο ελληνικός λαός. Για τον λόγο αυτόν μας έδωσε και την εντολή να θέσουμε απ’ αρχής ένα νέο πλαίσιο διαπραγμάτευσης, ώστε να αντικαταστήσουμε τη λιτότητα με την ανάπτυξη, την παραβίαση της δημοκρατίας με τον σεβασμό στους κανόνες της. Μας έδωσε εντολή αλλά να αποκαλύψουμε όλες τις παραβιάσεις του ευρωπαϊκού δικαίου, οι οποίες έγιναν συνειδητά από όργανα της Ε.Ε. και οι οποίες έχουν επισημανθεί από τις ειδικές επιτροπές του Ευρωκοινοβουλίου που συνέταξαν στο πρόσφατο παρελθόν τις σχετικές εκθέσεις.
Τελευταίο, αλλά όχι έσχατο, είναι η ιστορική μας υποχρέωση να συνεχίσουμε να ζητάμε την αρωγή όλων των ευρωπαϊκών λαών, όλων των ευρωπαϊκών θεσμών, ώστε να υποχρεωθεί η Γερμανία να καταβάλει στη χώρα μας το αναγκαστικό δάνειο και τις οφειλές της από τις καταστροφές που επήλθαν στη χώρα μας κατά τη διάρκεια της ναζιστικής γερμανικής κατοχής